Análise de Cantigas Medievais Galego-Portuguesas
Cantiga de Amor: Eloxio á Dama (Texto 3)
Nesta cantiga, a voz poética masculina quere compoñer un cantar de amor “en maneira de proençal”, seguindo o estilo trobadoresco. A palabra clave é senhor, que identifica claramente o xénero: unha cantiga de amor. A voz poética, como é habitual neste tipo de composicións, é masculina e aparece completamente sometida á súa dama, á que eloxia continuamente.
O tema principal é o eloxio á dama, e como subtema aparece a declaración de amor. A senhor é presentada como perfecta: fermosa, sabia, leal, mesurada e con moitas calidades máis. Incluso Deus aparece como personaxe secundario, pois é quen a fixo así de especial e sen ningún defecto.
Trátase dunha cantiga de mestría, xa que non ten refrán, e o poeta amosa unha gran habilidade para describir todas as virtudes da dama. A súa actitude é de total admiración e respecto, como marca o modelo do amor cortés, onde o cabaleiro serve á súa senhor igual que un vasalo serve ao seu señor feudal.
Resumo do Texto 3
Resumo: A voz poética masculina pretende facer un eloxio á súa senhor, á maneira provenzal. Descríbea como a máis fermosa, a máis bondadosa, a que ten maiores cualidades, a máis nobre, pero tamén a que sabe ser simple cando convén, a máis sensata, a que sabe falar ben e rir mellor, a máis leal…, e afirma que non se pode falar completamente da súa bondade porque ela é o ben.
Cantiga de Amor: A Coita Amorosa (Texto 8)
Nesta cantiga, un home expresa o seu profundo sufrimento por mor do amor que sente pola súa senhor, palabra clave que nos indica que estamos ante unha cantiga de amor. Desde o primeiro día en que a viu, a súa vida cambiou por completo: xa non pode durmir ben nin sentirse feliz, porque pensa constantemente nela.
O tema principal é a coita amorosa, e como subtemas aparecen:
- A declaración de amor
- O insomnio
- O desexo de morrer pola dor que sente
É unha cantiga de refrán, como se ve na repetición do verso final en cada estrofa, que reforza o seu estado de angustia.
O poeta vive nun conflito: a mesma muller que lle provoca todo este sufrimento tamén é a que lle fai ben. Esta actitude de dor e entrega total é propia do amor cortés, onde o amante serve á súa dama con lealdade e submisión.
Resumo do Texto 8
Resumo: A voz poética decláralle o seu amor á senhor; di que a ama dende a primeira vez que a viu. Tanto é así, que sofre unha gran coita por isto: padece de insomnio e desexa a propia morte porque non volveu ser feliz, xa que pasa o día a pensar nela. Vive nun constante paradoxo: a persoa que lle provoca o sufrimento é a mesma que lle fai ben.
Cantiga de Escarnio: Sátira a Don Martín Galo
Nesta cantiga, de carácter satírico, o poeta móstrase irónico ao falar de Don Martín Galo, un personaxe que está acostumado a recibir agasallos de todos, pero non polos seus méritos como cantante, senón precisamente para que cale e non cante máis.
O texto é unha cantiga de escarnio, onde o poeta emprega a burla fina e indirecta. A voz poética fai ver que Don Martín Galo cre que merece os regalos, pero en realidade a xente dálle cousas para que se cale, porque canta mal. Isto vese claramente no refrán: “Ben mereç’algo Don Martín Galo / quando quiser cantar, por leixá-lo”, que repite en cada estrofa.
O obxectivo da cantiga é facer crítica e burla, usando a forma tradicional da lírica galego-portuguesa, pero con intención cómica. É un exemplo claro de como se utilizaba a poesía como ferramenta para ridiculizar costumes ou persoas na época medieval.
Esta sátira xira arredor do paradoxo de que alguén sexa “recompensado” non polo que fai ben, senón para que deixe de facelo, mostrando o mal cantar de Don Martín como algo público e notorio.